
Het einde van de wereld
Dit gebied is het resultaat van een roerige en ingrijpende metamorfose. Tot in de jaren ’70 van de vorige eeuw was hier een drukke zee- en Rijnhaven, in de jaren ’80 was het een vrijplaats voor krakers en stadsnomaden. Na een ingrijpende stadsvernieuwingsoperatie in de jaren ‘90 is het nu een toonaangevend stuk grootstad. De buurt is strak ingericht, dicht bebouwd en ligt er opgeruimd bij. Er wonen meer mensen per vierkante meter dan in enig andere buurt van Amsterdam. Met veel genoegen zelfs; de buurt is erg populair als woonplek.
Het ruige verleden lijkt lang geleden. De krakers hebben plaatsgemaakt voor een creatieve klasse, die professioneel werkt aan een nieuwe samenleving. Is het een geslaagd experiment of de zoveelste vertrutting van een ooit zo spannende rafelrand van stad? Ga mee op zoek naar sporen, verhalen en opinies van de oorspronkelijke bewoners en kolonisten.
Door Mechtild Prins en Wim Conradi
Startpunt: Lloyd Hotel & Culturele Ambassade
Oostelijke Handelskade 34
1019 BN Amsterdam
Download het zip-bestand van deze wandeling naar je computer, pak het zip-bestand uit en zet de geluidsbestanden op je mp3-speler.
Print de bijbehorende routekaart, plug een geschikte koptelefoon in je speler en ga naar het startpunt.
Geluidsspeler lenen
Als je geen geluidsspeler hebt kun je bij het startpunt een voorgeladen speler plus koptelefoon lenen. Neem wel een legitimatie plus 50 euro borg mee. Pas na overleggen van je legitimatie krijg je een speler uitgeleend. De 50 euro krijg je na afloop terug als je de apparatuur weer inlevert.
Let op de openingstijden van het startpunt Lloyd Hotel & Culturele Ambassade:
dagelijks: 10.00 – 22.00 uur
Om 20.30 uur is de laatste gelegenheid om een geluidsspeler te lenen.
Deze geluidswandeling heeft zeventien tracks:
Track 1. Uw gids
Track 2. Gure eilanden
Track 3. Ontsmettingsgebouw
Track 4. Zeemansvrouwen
Track 5. Havenbekkens
Track 6. Kapiteinshuizen
Track 7. Kraken
Track 8. Steeg
Track 9. Twintig meter
Track 10. Verre reis
Track 11. Kraan
Track 12. Blauwe poort
Track 13. Einde van de wereld
Track 14. Pakhuizen
Track 15. Slingerpad
Track 16. Lloyd geschiedenis
Track 17. Op de brug

Routekaart
Deze wandeling duurt circa 75 minuten. Op de kaart is precies te zien welke route de wandeling volgt. Je kunt de routekaart uitprinten voor onderweg of om je vooraf te oriënteren.
Tijdens het wandelen heb je de kaart in principe niet nodig, want in de audio zijn duidelijke wandelinstructies opgenomen. Mocht je toch de weg kwijt raken dan is de kaart een hulpmiddel om weer op het juiste spoor komen. De cijfers op de route geven aan waar elke audiotrack begint. Dus ben je de weg kwijt? Loop naar een cijfer op de kaart en start de desbetreffende track en je bent weer op de route.
Download plattegrond geluidswandeling Oostelijk Havengebied
De download heeft het formaat van een staande A4, en bevat behalve de kaart een tracklist en informatie over openbaar vervoer.
Openbaar vervoer
Neem van het Centraal Station tram 26 en stap uit op halte Rietlandpark (de derde halte). Of neem tram 10 die rijdt tussen de Van Hallstraat en het Azartplein en stap uit op halte Rietlandpark.
Regisseur: Mechtild Prins, theatermaker
Componist: Wim Conradi, Geräuschemacher
Met medewerking van Remco Melles als gids
Met dank aan: Claud Biemans, Thijs de Melker, Bob Fosko, Joop Bisschop, Jan van Kallingen, Richard Mosterd, Willem Voet, Hermien Buyse, Michiel Huijsman, Lennart Vader, Pinky Keizer, Claire Teurlings, Suzanne Oxenaar, Dick Rijken en het schippersechtpaar Toon en Katrien Bennik
Mechtild Prins
Mechtild Prins (1960) studeerde in 1988 af aan de Toneel Akademie in Maastricht, waarna zij les gaf aan amateurs en haar eerste voorstellingen maakte met amateurs en studenten. Mechtild maakte verschillende muziektheatervoorstellingen bij Hollandia. Zij werkte als freelancer bij verschillende gezelschappen als het NNT en Huis aan de Amstel.
In 2000 studeerde Mechtild af bij DasArts in Amsterdam onder leiding van Ritsaert ten Cate. Sinds die tijd heeft zij zich voornamelijk gericht op documentair theater. Na het succesvolle Global Life maakte zij de documentaire-voorstellingen Het Land In Mij, Oud Vel, Mannen/Meccano/Mijnen & Metropolis en Eik en Duin.
Van 2001 tot eind 2004 was Mechtild artistiek leidster van Het Lokaal Van Spannende Zaken en ontving zij structureel subsidie om onderzoek te doen vanuit de vraag: hoe van documentair materiaal theater te maken. In 2004 maakte ze in dit kader de documentaire film Rare Stien.
Momenteel schrijft Mechtild Prins een boek over documentair theater. Dit doet zij binnen het lectoraat theaterprocessen van Nirav Christov bij de HKU. Daarnaast werkt ze met studenten van verschillende opleidingen en is ze mentor van jonge makers bij het ontwikkelen van hun voorstellingen.
Wim Conradi
Wim Conradi (1962) is audiodidact. Hij heeft zijn sporen verdiend als geluidskunstenaar bij vele theatergroepen, radio en TV.
‘Woorden worden in de hersenen verwerkt om tot een begrip te komen, terwijl geluid en muziek rechtstreeks het hart in gaan zonder tussenproces. Dat “rechtstreeks geraakt worden” is mijn fascinatie. Daarom is een groots muziekstuk voor mij even belangrijk als het geluid van een natte scheet. Het brengt een verschillende maar heftige reactie teweeg.’
De tips zijn bij elkaar gescharreld door mijzelf en door mensen uit de geluidswandeling. Ze zijn bedoeld voor de mensen die meer tijd willen uittrekken voor een tocht door het Oostelijk Havengebied met een kop koffie of misschien een maaltijd, of op een andere manier de buurt willen bekijken.
Vier ontdek-het-zelf routes
Ontdek het Oostelijk Havengebied met het boek van Stokerkade cultuurhistorische Uitgeverij en Stichting Kunstwerk Loods 6. Met geschiedenis, architectuur, erfgoed, kunst, cultuur, eten en drinken.
Expositie in het Lloyd Hotel
Het Lloyd Hotel (oorspronkelijk het hotel voor landverhuizers) bevindt zich op de Oostelijke Handelskade. Ga voor of na de geluidswandeling bij het Lloyd Hotel naar binnen om iets over de geschiedenis te weten te komen. In het trappenhuis is een kleine expo. Beneden draait een doorlopende film, waarop in vijf minuten de verbouwing van het Lloyd wordt getoond.
Als u de trappen oploopt, wordt u in ongeveer 10 minuten via foto’s en korte teksten op de hoogte gebracht van de volledige geschiedenis van het Lloyd (van ‘hotel’ voor landverhuizers uit voornamelijk Oost Europa naar de nieuwe wereld, via de oorlog en de jeugdgevangenis, daarna de ateliers naar het huidige Lloyd Hotel).
Rondleiding in het Lloyd Hotel
Daarnaast is er de mogelijkheid een rondleiding te krijgen. Daarvoor moet u daags voor uw bezoek, contact opnemen met de receptie van het Lloyd, dan kunnen zij u vertellen wanneer er iemand in huis is om de rondleiding te geven.
KHL
Voormalig koffiehuis van de Koninklijke Hollandsche Lloyd.
De KHL bevindt zich op de Oostelijke Handelskade. Drink er een kop koffie en kijk in de grote fotoboeken die er liggen (of vraag er naar) met prachtige foto’s van het voormalig Oostelijk Havengebied.
De Cantine
De overgebleven oostvleugel van Het Ontsmettingsgebouw van het Lloyd Hotel. Hier werden landverhuizers ontsmet , ontluisd en in quarantaine gebracht). De Cantine is eveneens te vinden op de Oostelijke Handelskade. Ze hebben er heerlijke koffie, je kunt er eten en het is er fijn vertoeven.
Een rondleiding om voor terug te komen
Het Oostelijk havengebied blijkt een bijzondere beplanting te hebben. Zo groeien er bijvoorbeeld varens die niet veel voorkomen. Claud Biemans, een van de eerste bewoners uit de krakerstijd, geeft rondleidingen per boot. Zie www.floronamsterdam.nl.
De Kompaszaal
De moeite waard om even naar binnen te lopen. Het is een grand café-restaurant (stijl jaren vijftig) gevestigd in de historische aankomst- en vertrekhal van de voormalige K.N.S.M.U.
U heeft er op de eerste verdieping van het gebouw een prachtig uitzicht. De Kompaszaal is van woensdag tot en met zondag geopend van 11.00 tot 13.00 uur.
Documentaire
‘Transit Levantkade’ (1994), een documentaire van Rosemarie Black. Gestileerd documentaireportret van de Levantkade en de ‘nomaden’ die eind jaren tachtig beschutting zochten in dit inmiddels ontruimde niemandsland, afgezet tegen archiefmateriaal over Oost-Europese emigranten en asielzoekers uit de jaren twintig.
Het schip Einde van de wereld
Goedkoop en verantwoord eten op woensdag en vrijdag vanaf 18.00 uur.
In het Einde van de Wereld zijn regelmatig spontane live optredens van muzikanten, dichters of andere performers.
Einde van de Wereld
Nodig een vriend uit om deze wandeling met je te lopen, door onderstaand formulier in te vullen.